оюутны ноорог
Өмнөх нийтлэлээр бид 1950-иад оны үед нээгдээд байсан адронуудыг изоспиний бүлгүүдэд (мултиплетуудад) хувааснаар тухайн үеийн эгэл бөөмийн судалгаанд бага ч гэсэн эмх цэгц орсон гэдгийг харсан. Гэвч энэ нь зөвхөн эхлэл байлаа. Физикчид эдгээр мултиплетуудын цаана нуугдах илүү гүнзгий зүй тогтлыг хайсаар байв.
Атомыг бүрдүүлэхэд протон, нейтрон, электрон гурав л хэрэгтэй. Цаашилбал, цахилгаан соронзон үйлчлэлийг зөөдөг фотон, цөмийн харилцан үйлчлэлийг зөөдөг өөр нэг бөөм, тэгээд гравитац байхад л бүх материаллаг ертөнцийг бүтээж болох мэт. Гэтэл 1930-аад оны дундаас мюон гэх мэт «хэн захиалсан нь мэдэгдэхгүй» маш олон бөөмс сансрын туяан дотроос дараа дараагаараа нээгдэж эхэлсэн ба 1950-аад оны эхэн гэхэд эгэл бөөмийн физик нь шинэ бөөмсийн талаарх өгөгдлийг цуглуулахаас биш боловсруулах гэж саналтгүй салбар болж хувираад байв.
Электронтой цэнэгээрээ ижил боловч 207 дахин хүнд, “электроны ах” гэмээр бөөм 1936 онд нээгдсэн талаар өмнө дурдсан. Мюон гэгдэх энэ бөөм нь дунджаар 2 микросекунд болоод электрон болж хувирдаг болохыг 1941 онд тогтоожээ.