Sámegielat mumeniid, Mumenvákki njealját baji báddemat álge jagi álggus Anára márkanis, measta jagi maŋŋelis go maid ledje álgoálggus plánen.
Mumenvákki njealját baji sámegielat dubbema gájui Internašunála Sámi filbmainstituhtta ISFI, go sii mieđihedje váilon ruhtameari Mumenvákki buvttadeapmái.
Sámi filbmainstituhtta bealistis boahtá fidnet buot njeallje baji sámegielat mumeniid sin streamenbálvalussii. Sámi filbmainstituhtas leat maiddái iežaset gáibádusat, dego dat ahte buvttadusas mielde galgá leat maiddái sámi buvttadeaddji.
– Mis leat okta daid váldogáibádus, ahte galgá leat sámi buvddadeaddji, gii ohcá min ruhtadeami. Midjiide lea dehálaš ahte min ruhtadan prošeavttat bohtet buorrin sámi álbmogii, muitala ISFI jođiheaddji Anne Lájlá Utsi.
Buvttadangolut leat badjánan gulul jagis jahkái sullii 30 proseantta, muitala Yle Drama hoavda Jarmo Lampela. Dát ájihii buvttadeami álggaheami badjel jahkebeliin ja buvttii ruhtaváttisvuođaid Moominvalley Production -fitnodahkii, mii buvttada Mumenvákki.
Ođđa baji ruhtadeapmi leage čoggon oasážiin. Mumeniid buvttadeaddji ja bagadalli Susa Saukko illuda, go ruhtadančuolbma čoavdašuvai.
– Mii leat ohcan guhká ruhtadeami, vuordán ruhtadanmearrádusaid ja ovdalgo ruhtadeapmi lei dan muttus gárvvis. Mis ii lean eará vejolašvuohta go vuordit. Dál mii leat duđavaččat go beassat gárvet ja bargat Mumenvákkiin, illuda Susa Saukko.
Mumeniid dahkkiide dehálaš leat mielde giellaealáskahtimis
Mumeniid anárašgiela jorgaleaddji ja Unna Miáš anáraš- ja nuortalašgielat neavttár Neeta Jääskö lea giitevaš, go beassá addit juoidá guovtti giellaservošii. Son ii hála beare ollu nuortalašgiela, muhto son sávvá leahkit ovdamearkan earáide.
– Amma dat čájeha daidda, geat eai vel máhte nuortalašgiela, ahte dat lea vejolaš. Mun maid hálan moadde sáni ja hárjehalan hállat eanet. Jus muhtun fuobmáge de, ahte hei munhan sáhtán maid hárjehallat maiddái ja sáhtán hállat dasto nuortalašgiela.
Mumeniid nuortalašgiela jorgaleaddji ja giellameašttir Tiina Sanila-Aikio leamašan veahkkin juo nuppi baji rájes. Jorgaleaddji ferte váldit vuhtii máŋggaid áššiid.
– Dat lea gitta das, geargatgo mii dadjat visot áššiid ja jietnadagat mat galget boahtit dohko. Go mii bargat dan eaŋgalasgielat originála jiena ala go sii dadjet hui johtilit daid replihkaid. Leamašan garra bargu oažžut sisa daid nuortalašgielat áššiid.
Mumenvákki vuosttas badji lea ollásit davvisámegilli. Čuovvovaš bajit leat juhkkojuvvon buot golmma sámegielaide nu, ahte leat moadde oasi ain ovtta sámegillii bajis. Neeta Jääskö niehkun livčče beassat ollašuhttit Mumenvákki olláset buot sámegielaide.
– Sávan, ahte mis boađášedje buot oasit anárašgillii, nuortalašgillii ja davvisámegillii, eaige dušše moadde oasi ain bajis. Dan mun sávašin boahttevuhtii, jos mii bargat daid lasi.
Mumenvákki ođđa badji boahtá geahččan láhkai boahtte geasi álggus Yle TV2:žis ja Yle Areenas.
