Malarze znani i nieznani - addenda do cz. I

Ponad pięć lat temu (jak ten czas leci) rozpocząłem na blogu cykl malarski. Georg Gunther Krail av Bamberg był na tyle miły, że wystąpił w nim jako pierwszy autor. Możemy go zresztą podziwiać na portrecie powyżej...
W owym pierwszym wpisie wspomniałem wtedy, że udało nam się z Arturem (pozdrawiam serdecznie!) znaleźć 5 portretów spod pędzla Kraila, liczyliśmy jednak że kolekcja w Skokloster jest większa. I tak też faktycznie jest, Rafał Szwelicki (również serdecznie pozdrawiam!) wskazał bowiem komplet 18 portretów, dostępnych zresztą w sieci. Tak naprawdę jest ich jednak 20: oprócz 18 oficerów, możemy tam znaleźć także samego feldmarszałka Hermana Wrangla jak i - co widać wyżej- piastującego stanowisko kwatermistrza Kraila. Dzisiaj więc zaszalejmy, chciałbym bowiem zaprezentować wszystkie portrety. Ranga przy opisie pochodzi z roku 1623, kiedy to powstawały malunki. Gros oficerów musiało służyć w regimencie (regimentach?) ze Smalandu, stanowiącym garnizon Kalmaru w 1623 roku, a dowodzonym przez Patricka Ruthvena. Część z nich, jak Ruthven, mogła wcześniej od 1618 roku służyć w regimencie Hermana Wrangla.

Herman Wrangel wygląda może i skromnie, jednak ten 'dobry' znajomy Polaków i Litwinów był jednym z najważniejszych oficerów Gustawa II Adolfa w czasie wojny 1626-1629, gdzie zwyciężył armię koronną w bitwie pod Górznem w 1629 roku.

Pułkownik Patrick Ruthven to weteran jeszcze z czasów Karola IX, w 1623 roku dowodził szwedzkim (krajowym) regimentem z prowincji Smaland, na czele którego walczył zresztą od w 1625 roku w Inflantach. Od  1626 roku w Prusach, na czele kolejnego regimentu z tej prowincji. Szkot ten był dobrym znajomy Wrangla, u którego walczył w 1621 roku pod Rygą jako podpułkownik regimentu ze Smaland.

Pułkownik Christopher Asserson (Assersen) dowodził szwedzkim (krajowym) regimentem z Västergötland. Jednostka ta okres 1625-1629 spędziła w Inflantach, głównie jako siły garnizonowe.

Podpułkownik David Drummond, kolejny oficer szkocki, był  w 1625 roku zastępcą Ruthvena w regimencie ze Smaland, W 1626 roku przejął dowodzenie tej jednostki, podczas gdy Ruthven objął kolejny regiment z tej prowincji. 

Podpułkownik Thomas Muschamp to następny z kadry brytyjskiej, tak popularnej za panowania Gustawa II Adolfa. Od 1626 roku na czele regimentu ze Smaland walczył w Prusach.

Dla odmiany Szwed, Lars Kagg (Kagge) od 1626 roku walczył w Prusach na czele szwedzkiego (krajowego) regimentu z Jönköping.

Otto von Scheidingk wymieniony jest w stopniu podpułkownika. Jest możliwe, że był on w 1623 roku z-cą d-cy regimentu z Östergötland lub kolejnego regimentu ze Smaland.

Johan Nieroth opisany jest jako major, być może pod von Scheidingkiem? Ewentualnie w regimencie 

Pawel von Essen to kwatermistrz regimentowy i kapitan regimentu w Kalmarze.

Jacob (James) King to kolejny szkocki oficer, w armii szwedzkiej od 1616 roku, a jako kapitan w regimencie Ruthvena od 1622 roku. Walczył w wielu bitwach Wojny Trzydziestoletniej, zwłaszcza dzielnie stawał pod Wittstock.

Pozostałych 9 panów to także kapitanowie - nie mam już dzisiaj jednak energii, by grzebać w ich życiorysach, Wrzucam więc tylko portrety z podpisami, a do tychże panów może jeszcze wrócimy.

 Hermann Buttenskog (Bottenskum)

 Herman Capel

 Carl Kammel

 Johan von Klingspor - kapitan w regimencie Ruthvena od 1618 roku.

 Claudeij Gerhard de la Valle - czyżby Francuz?

 Wilhelm Mann - srogi gość z tym jednym okiem...

 Johan Patkull

 Iorgen Polman - prawdopodobnie z rodziny wywodzącej się z Westfalii.

Erik Ulfsparre 

Jak widać mistrz Krail malował portrety na jedno kopyto, zmieniając tylko szczegóły, a zachowując dosyć specyficzny ogólny zarys. Obrazy te są jednak niesamowicie ciekawym studium strojów (galowych oczywiście) oficerów armii szwedzkiej na początku lat 20-tych i jako namalowane przez naocznego świadka są dla nas niepodważalnym źródłem. Co ciekawe, nie ma tu jednak - wbrew temu co pięć lat temu mi się wydawało - portretu pułkownika Leslie. Nie znalazłem go na spisie obrazów z Skokloster, więc Krail raczej go nie namalował. 

Malarze znani i nieznani - cz. I

Notka krótka, nowy cykl (ależ zaskoczenie), ale tematyka jak sądzę ciekawa – przyjrzyjmy się malarzom z epoki, oczywiście tym w których pracach pojawiają się wątki związane z kwestiami militarnymi.

Artur ‘Dobywszypałasza’ [nazwisko znane redakcji…] zwrócił kilka dni temu moją uwagę na serię szwedzkich obrazów datowanych na 1623 rok. Są to portrety oficerów armii szwedzkiej, wszystkie bardzo podobne do siebie – ta sama poza, ujęcie, nader galowe mundury – jednak na znanych nam kopiach brak nazwiska autora. Jako że Artur ma niesamowite oko do tych spraw, sprawa mnie zaciekawiła. Oryginały obrazów należą do kolekcji Muzeum na zamku Skokloster w Szwecji, zwróciłem się więc tam właśnie z pytanie o nieznanego autora. Otrzymałem niezwykle szybko odpowiedź od p. Bengta Kylsberga, kuratora Muzeum, za co jestem niezwykle wdzięczny.

[Many thanks to Mr Bengt Kylsberg, museiintendent in Skokloster, for help in that matter!]

Malarzem okazał się niemiecki inżynier w służbie szwedzkiej, Georg Günther Krail pochodzący z Bamberga. W roku 1623 roku służył on pod komendą feldmarszałka Hermana Wrangla w Kalmarze (twierdza na południu Szwecji). Tam właśnie latem tegoż roku wykonał serię porterów przedstawiających oficerów z jednostek podległych Wranglowi. Arturowi i mi udało się póki co odnaleźć pięć obrazów (być może powstało więcej – jeżeli się tylko o nich dowiem, nie omieszkam napisać na blogu). Oficerowie ci to:

Pułkownik Patrick Ruthven

Podpułkownik Alexander Leslie

Podpułkownik Lars Kagge (Kagge) – to jego widzimy powyżej

Podpułkownik David Drummond

Major James (Jacob) King